Geschiedenis is erg populair tegenwoordig. Historische boeken halen goede verkoopcijfers en tv-programma’s over geschiedenis worden prima bekeken. Zo trok de serie over de Tweede Wereldoorlog wekelijks ruim een miljoen kijkers, ondanks het gelijktijdig uitgezonden kijkcijferkanon Boer zoekt vrouw.

Midden in deze geschiedenis-hausse werd eind 2006 de Canon van Nederland gepresenteerd, die zich meteen in een warme belangstelling mocht verheugen. In vijftig hoofdstukken, die vensters worden genoemd, staat steeds een persoon, gebeurtenis of verschijnsel centraal welke bepalend is voor een periode. Bij elkaar levert dat een chronologisch verhaal op over Nederland vanaf de prehistorie tot in het begin van de 21e eeuw.

De canon bleek een schot in de roos. De afgelopen drie jaar verschenen vervolgens talloze canons waarin een stad of regio centraal stond. Ook culturele en maatschappelijke fenomenen kregen hun eigen canon, zoals literatuur, popmuziek en de bèta-wetenschap. De oudste stad van Nederland kon natuurlijk niet achterblijven. Een canoncommissie met historici van de Radboud Universiteit, deskundigen van de gemeente en adviseurs vanuit het onderwijs ging met deze opdracht aan de slag. En het mag worden gezegd, het eindresultaat mag er wezen. De Nijmeegse canon is een compact, toegankelijk en informatief boek dat zowel de deskundigen als de leken op het gebied van geschiedenis veel biedt. De fraaie illustraties maken het geheel zeer aantrekkelijk. Op de voor- en achterflap staan twee handige plattegronden van Nijmegen en directe omgeving, met verwijzingen naar elk venster. Deze zijn zo veel mogelijk gekoppeld aan concrete plekken in Nijmegen.

De periode vanaf de twintigste eeuw is met eenderde van de vijftig canonvensters oververtegenwoordigd, maar dat is wel gerechtvaardigd door de vele en snelle ontwikkelingen in dit tijdvak. Romeins, middeleeuws, vroegmodern en negentiende-eeuws Nijmegen komen echter ook volop aan de orde, terwijl van de Valkhofburcht en de stadsmuren zowel de bouw als de sloop een eigen venster kregen.

Elk venster heeft een aparte kadertekst die een onderwerp uit hetzelfde tijdvak belicht. Op die manier komt de canoncommissie tegemoet aan de vele suggesties vanuit de Nijmeegse bevolking na de presentatie van een eerste versie van de vijftig canonvensters. Enkele vensters werden hierna aangepast, terwijl andere door het publiek voorgestelde thema’s als kadertekst zijn meegenomen. De Nijmeegse canon heeft daarmee een hoge informatiedichtheid, zonder dat dit ten koste gaat van de leesbaarheid.

Erg handig is de tijdbalk onder aan de bladzijden. Hier wordt puntsgewijs per jaartal een belangrijke gebeurtenis vermeld, met een koppeling naar de nationale canon. Het eerste verschijnen van De Nijmeegse Stadskrant in 1982 is helaas niet vermeldenswaardig genoeg bevonden door de canoncommissie, maar het venster over ‘het rode Nijmegen’ biedt hiervoor ruimschoots compensatie.

 

De canon van Nijmegen.
Onder redactie van Dolly Verhoeven.
Uitgeverij Vantilt, Nijmegen.
Prijs: 12,50 euro tot 1 januari, daarna 17,50 euro.
Website: www.canonvannijmegen.nl